8 CERTEX

Op 12 december 2022 trad de Verordening (EU) 2022/2399 in werking. Deze gaat over het instellen van de éénloketomgeving van de Europese Unie voor de douane. CERTEX,  een gekoppeld Europees systeem dat bepaalde informatie centraal uitwisselt, speelt daar een belangrijke rol in. CERTEX is een deel van de afkorting EU-CSW-CERTEX: European Union Customs Single Window Certificates Exchange System.
European Union Customs: de douaneorganisaties binnen de Europese Unie
Single Window: een zogenaamde éénloketomgeving, een online systeem waar je verschillende taken op een centrale plek kunt doen
Certificates Exchange: het uitwisselen van certificaten

CERTEX verbindt nationale aangiftesystemen van de Douane, zoals Douaneaangiften Management Systeem (DMS) en Douane Vervoer Applicatie (DVA) met Europese (VGEM)systemen. Daardoor kan bepaalde informatie makkelijker uitgewisseld worden tussen handhavingspartners en de Douane, wat de samenwerking ten goede komt. Ook zorgt deze automatisering ervoor dat wij sneller en beter geïnformeerd kunnen beslissen over verboden en beperkingen op bepaalde goederen (VGEM bepalingen).

Op dit moment moet de Douane de ingediende aangifte handmatig controleren op b.v. bepaalde certificaten en vergunningen. Dat gaat met CERTEX automatisch. Het gaat hierbij om de gegevens voor een aantal VGEM formaliteiten. Dat zijn controles die vanuit EU-wetgeving worden uitgevoerd bij de invoer en uitvoer van goederen, maar niet met douanewetgeving te maken hebben. Denk bijvoorbeeld aan milieueisen of gezondheidscertificaten maar ook de toelating als CBAM-aangever of de aanwezigheid van verplichte documenten in het systeem Import Cultural Goods (ICG).
Dit betekent dat een aangifte heel zorgvuldig ingevuld moet worden door aangevers. Ook verandert onder CERTEX het moment van controleren op VGEM-formaliteiten: volledig vooraf en voor 100% van o.a. certificaten, vergunningen en registraties. Dit maakt dat de douaneaangifte op het moment van indienen compleet moet zijn met alle gegevens van certificaten en documenten. Anders wordt de aangifte niet aanvaard.

Invoering CERTEX in stappen

CERTEX beïnvloedt douaneregelingen in onder andere het invoer-, uitvoer- en vervoerproces, opslag, de vereenvoudigde aangifte en inschrijving in de administratie van de aangever (IIAA). Vanwege de impact wordt CERTEX gefaseerd ingevoerd.
De eerste VGEM formaliteiten via CERTEX (stand per 1-1-2026):

Al ingevoerd:

Processen invoer

• Gemeenschappelijk gezondheidsdocument van binnenkomst voor dieren (CHED-A)
• Controlecertificaat voor biologische landbouwproducten (COI)
• Invoervergunning voor cultuurgoederen (ICG-L)
• Importeursverklaring voor cultuurgoederen (ICG-S)
• Algemene beschrijving voor cultuurgoederen (ICG-D)
• Toelating CBAM-aangever Carbon Border Adjustment Mechanism (CBAM)-wetgeving
• Gemeenschappelijk gezondheidsdocument van binnenkomst voor diervoeders en levensmiddelen van niet-dierlijke oorsprong (CHED-D)

Processen invoer en uitvoer

• Vergunning voor stoffen die de ozonlaag afbreken (OAS)
• Registratie voor het register van gefluoreerde broeikasgassen (F-GAS)

Nog in te voeren:

• Gemeenschappelijk gezondheidsdocument van binnenkomst voor planten en plantaardige producten (CHED-PP) – Gepland: 2 maart 2026
• Gemeenschappelijk gezondheidsdocument van binnenkomst voor producten (CHED-P) – Gepland: 1 april 2026

Daarnaast zijn er nog andere VGEM-formaliteiten die waarschijnlijk op een later moment via CERTEX gecontroleerd gaan worden. Dat zijn bijvoorbeeld producten die onder wetten vallen rondom ontbossing, verpakking en chemische stoffen.
In de betreffende Voorschriften wordt dieper ingegaan op de specifieke eisen voor de betreffende regelgeving voor CERTEX.
Meer informatie over CERTEX is te vinden  op douane.nl.