4 Taakverdeling

Voor de uitvoering van de taken inzake de handhaving van IE-rechten hebben Team IER en de vraagbaak IER specifieke taken.

4.1 Taak Team IER

Team IER is het enige aanspreekpunt voor de houder van het besluit en andere belanghebbenden over alle zaken gedurende de opschorting van de vrijgave of de vasthouding van de vermoedelijk inbreukmakende goederen. Vragen over procedures en informatieverzoeken worden altijd doorgeleid naar Team IER. Vanuit de uitvoering wordt richting de aangever of houder van de goederen wel de gebruikelijke informatie verstrekt over de controleresultaten van de uitgevoerde fysieke controle en het gegeven dat vermoedelijk inbreukmakende goederen zijn aangetroffen.

Team IER heeft de volgende taken:

behandelen verzoeken douaneoptreden
behandelen verzoeken verlenging termijn
bewaken termijnen
vervullen helpdeskfunctie voor vraagbaak IER over vermoedelijke inbreuken
beoordelen en behandelen meldingen door vraagbaak IER voordat deze wordt doorgezet naar de houder van het besluit of de rechthebbende
FIOD informeren over zaken die mogelijk in aanmerking komen voor strafrechtelijke afhandeling
Fraudeteam informeren voor analyse op mogelijke fraudepatronen
vervullen regiefunctie bij uitvoering van procedures in het algemeen en in het bijzonder inzake monsterneming en inspecties door houder van het besluit
informeren houder van het besluit en andere belanghebbenden en vraagbaak IER over o.a. de toepasselijke termijn, de verlenging van een termijn en aflopen van een termijn
onderhouden van contacten met rechthebbenden
onderhouden van de white/blacklist inzake minimumaantallen voor optreden Douane
beoordelen schenden verplichtingen door de houder van een besluit en opleggen/administreren van sancties aan de houder van het besluit
behandelen verzoeken om informatie en klachten
leveren expertise bij bezwaarschiften op besluiten
leveren expertise aan landsadvocaat/ministerie van Financiën bij IE rechtszaken
opbouwen en actualiseren databank IE-rechten
bewaken en vergaren actuele productinformatie
bijdragen aan kennis en vaardigheden vraagbaak IER
uitwerken risico’s betreffende verzoeken om douaneoptreden en plaatsen daarvan in DOU-IT
beheren en actualiseren content -in samenspraak met SB&I- van het onderdeel IE-recht op het intranetportaal Douane en www.douane.nl
Bijdrage leveren (na afstemming met SB&I) aan:
- intradepartementale overleggen op IER-gebied
- internationale overleggen en seminars op IER-gebied
Periodiek en op aanvraag rapporteren/informatie verstrekken aan:
- Europese Commissie (DG TAXUD)
- CEN database van de WDO
- FIOD
- Fraudeteam

4.2 Taak vraagbaak IER

Voor de handhaving van de IE-rechten zijn medewerkers opgeleid tot vraagbaak IER. De vraagbaak IER heeft een aantal taken bij de uitvoering van de procedures in dit voorschrift.

Taken bij uitvoering procedures

De vraagbaak IER heeft de volgende taken:

beoordelen (determineren) van vermoedelijk inbreukmakende goederen wanneer procedures uit de verordening van toepassing zijn
raadplegen van de white-/blacklist
opmaken van de beoordeling en binnen 2 werkdagen via een daartoe te ontwerpen systeem (momenteel via mail) ter kennis brengen van Team IER in een daartoe te ontwerpen systeem (momenteel via mail)
duidelijke digitale foto’s (laten) maken betreffende de productkenmerken en deze in een daarvoor bestemd systeem uploaden
aanspreekpunt voor Team IER voor uitvoeringszaken zoals:
- beëindigen opschorten vrijgave of vasthouding van de goederen
- inspectie van goederen
- overhandiging monster
aanspreekpunt en ondersteuning voor medewerkers
overdragen kennis aan medewerkers
ondersteunen Risicobeheersorganisatie
invoeren van risicosignalen in Risicodatabase Douane
voorleggen van beleidsmatige vraagstukken, rechtsvragen en helpdeskvragen via de ReVaco-VGEM van het betreffende regiokantoor aan de dossierhouder IER van het SB&I

4.3 Taak FIOD

4.3.1 Strafrechtelijk optreden

Waarom soms strafrechtelijke handhaving

De houder van het besluit is primair verantwoordelijk om op te treden tegen inbreuk op zijn IE-recht. Daarvoor beschikt hij over diverse civielrechtelijke mogelijkheden. Het uitgangspunt is dat bij de bestrijding van inbreuken op IE-rechten civielrechtelijk optreden door de rechthebbende voorop staat. Uitzondering hierop is als ook het algemeen belang in het geding is en daarom reden voor strafrechtelijk optreden. Hierbij wordt met name gedacht aan gevallen die:

een veilige samenleving (bijvoorbeeld volksgezondheid) bedreigen
zien op grootschalige vormen van eigendomsfraude die marktverstorende effecten hebben
betrekking hebben op georganiseerde criminaliteit

Bij strafrechtelijke handhaving staat (ook) de vraag centraal welke inspanningen moeten worden verricht na het aantreffen van onregelmatigheden. Het gaat dan om (vervolg)onderzoek en vervolging. Als vervolging inderdaad het doel is, dan betekent dit een grote aanslag op de capaciteit van de Douane en het OM. Het werkproces vanaf het constateren van de onregelmatigheid tot het aanbieden van het proces-verbaal aan het OM is een arbeidsintensief traject. Denk bijvoorbeeld aan:

horen van mogelijke verdachten uit Nederland of daarbuiten
horen van een afzender (gevestigd buiten de EU), wat vrijwel onmogelijk is
bewijsprobleem als de verdachte ontkent

De strafrechtelijke handhaving is de verantwoordelijkheid van het Openbaar Ministerie (OM) en de FIOD. De activiteiten van de Douane blijven in dit verband beperkt tot het in beslag nemen en verbaliseren.

Informatieverstrekking vooraf door Team IER aan FIOD

Team IER meldt een bevinding inzake een vermoedelijke inbreuk op een IE-recht -voordat de melding wordt doorgezet naar de houder van het besluit- aan de FIOD, wanneer de bestemming een Nederlandse ontvanger is (natuurlijke persoon of rechtspersoon) en één van de volgende voorwaarden van toepassing is:
- bedreiging volksgezondheid of veiligheid van de samenleving
- minimaal 1000 stuks inbreukmakende goederen en/of economische waarde (= Taxud waarde: fictieve Brusselse waarde) van €100.000,- of meer
- recidive (binnen 5 jaar)

Voor bevindingen buiten dit kader waarvan Team IER meent dat deze om een bepaalde reden aan de FIOD gemeld moeten worden, pleegt Team IER overleg met de FIOD voor eventuele aanmelding.

Procedure strafrechtelijk optreden IER-inbreuken

Team IER beoordeelt meteen na ontvangst altijd of op de door de vraagbaak IER aangemelde zaak, het strafrechtelijke handhavingskader van toepassing is.
Als dat het geval is, informeert Team IER onverwijld de FIOD over de aangetroffen vermoedelijk inbreukmakende goederen.
De FIOD beoordeelt vervolgens of deze zaak ook daadwerkelijk strafrechtelijk wordt opgepakt en bericht binnen 8 uur Team IER daarover (telefonisch en per e-mail).
Besluit de FIOD tot een strafrechtelijk onderzoek, dan neemt de FIOD de goederen in beslag of verzoekt de Douane dit te doen. De goederen worden later aan de FIOD overgedragen.
De FIOD koppelt resultaat terug aan Team IER i.v.m. profilering en Team IER deelt de gegevens (via DOU-IT) met DLTC.
Besluit de FIOD niet tot een strafrechtelijk onderzoek, dan wordt verder de procedure uit de verordening gevolgd.

Geen strafrechtelijk optreden wanneer procedure uit verordening tot vrijgave leidt

In die gevallen dat de toepassing van de procedures uit de verordening tot gevolg hebben dat de vermoedelijk inbreukmakende goederen worden vrijgegeven, wordt niet alsnog strafrechtelijk opgetreden op grond van vermoeden van een strafbaar feit inzake het schenden van een IE-recht.

4.3.2 Informatieverstrekking achteraf aan FIOD

Team IER verstrekt maandelijks achteraf een overzicht aan de FIOD van alle aan Team IER gemelde inbreuken op IE-rechten. In dit overzicht wordt opgenomen:

zaaknummer
adresgegevens (afzender en geadresseerde)
goederensoort
soort IE-recht (trademark, copyright, model etc.)
houders van het recht
hoeveelheid
Taxud waarde (fictieve Brusselse waarde)

4.3.3 Samenloop accijnsfraude en inbreuk IE-recht

Bij de FIOD bestaat het taakaccent Accijnsfraude met de volgende doelstellingen:

dagelijkse ondersteuning van het primaire proces van zowel FIOD als Douane
verbeteren van de kwaliteit van de onderzoeken
verzamelen, veredelen en analyseren van informatie en die vervolgens in de vorm van concrete onderzoeksvoorstellen (FIOD) of risicosignalen ter beschikking stellen aan de Douane, de Belastingdienst en andere (handhavings)partners

Het taakaccent Accijnsfraude ontvangt informatie van allerlei eenheden binnen de Belastingdienst, van externen (zoals buitenlandse douane-organisaties, brancheorganisaties, etc.) en benut ook open bronnen, bijvoorbeeld het internet. Het taakaccent Accijnsfraude gebruikt dit materiaal om een informatiepositie op te bouwen over (mogelijke) accijnsfraude in de ruimste zin van het woord. U kunt het taakaccent Accijnsfraude benaderen voor:

allerlei vragen op het gebied van accijns
het (laten) vaststellen of sigaretten/tabak al dan niet namaak zijn
productinformatie van accijnsgoederen
het op verzoek raadplegen van de bij de FIOD ter beschikking staande systemen (zoals ZY-Image, RBS, DONO en Gefis)

De Douane kan taakaccent Accijnsfraude voorzien van informatie over:

details betreffende omvangrijke inbeslagnames van accijnsgoederen
zaken die betrekking hebben op mogelijke accijnsfraude
afgeronde strafrechtelijke accijnsonderzoeken (bij voorkeur digitaal)
monsters van inbeslaggenomen sigaretten doen toekomen t.b.v. het onderzoek of die sigaretten al dan niet namaak zijn

4.4 Taak Landelijk Fraude Team Douane, Unit Fraudeteam

Het Landelijk Fraude Team Douane (LFTD/AFCOS) bestaat uit verschillende units met een gezamenlijk belang. Dit team behandelt zeer diverse, nationale en Europese fraudesignalen met als doel de opsporing te ondersteunen.

Het Fraudeteam is als onderdeel van het LFTD dé specialist op het gebied van fraude, zowel op douane-gerelateerde zaken als op accijnsgebied. Het team werkt signalen op tot vervolgingswaardige zaken, waarbij samenwerking met de BFC-er en de FIOD voorop staat.

4.5 Taak BFC

De BFC-er besluit over het strafrechtelijk optreden voor inbreuken op IE-rechten wanneer:

de Douane geen opsporingstaak heeft
het unie goederen betreft